afvallen stress

Kom je aan door stress? Lees welke invloed stress heeft op afvallen en wat je eraan doet!

Als je last hebt van stress, mentaal of fysiek, dan heeft dit effect op jouw lichaam, je gewicht en bepaalt het hoe makkelijk afvallen is. Heb je moeite om op gewicht te blijven en heb je een vermoeden dat het te maken heeft met stress?

In dit artikel leer je wat stress eigenlijk is, hoe het effect heeft op je gewicht en welke tips je vandaag al toe kunt gaan passen om dit te gaan oplossen.

Hoe heeft stress invloed op je gewicht?

Of je het nu door hebt of niet, stress zorgt voor verschillende reacties in je lichaam die het moeilijk kunnen maken om vet te verliezen. Stress werkt namelijk door op het onderbewuste brein en het specifieke zenuwstelsel dat de automatische processen van je lichaam regelt: zoals je hartslag, ademhaling en spijsvertering. Zonder dat we het door hebben werkt stress dus op de achtergrond door in hoe ons lichaam functioneert.

Onze onbewuste gedachten hebben d.m.v. emoties (puur chemische stofjes die in ons lichaam worden afgegeven door onze hersenen) effect op onze lichamelijke functies.

Afbeelding 1

Daarnaast zit ons brein zo in elkaar dat het extra lastig is om voor gezond eten te kiezen en lekker te gaan sporten als we ons zorgen maken of een dag vol stress hebben gehad. Als je ooit hebt ervaren hoe het is om vanuit emotie te eten, dan weet je hoe ongelofelijk lastig het kan zijn om van suiker en vet af te blijven als je die dag niet lekker in je vel zit…

Als je last hebt van stress word je dus dubbel gestraft: je lichaamsfuncties werken anders en ongezond eten is ineens 10x verleidelijker dan normaal…

Wat is eigenlijk de oorzaak van stress?

Stress is een opéénstapeling van heel veel kleine factoren die spelen in jouw leven. Hoewel het soms één probleem in het moment erg groot lijkt, spelen er op de achtergrond waarschijnlijk nog tientallen andere dingen die je stiekem stress opleveren.

Kijk eens naar deze afbeelding. Stress is een opeenstapeling van dingen die nu spelen, wat je in het verleden hebt meegemaakt, je karakter en mindset, je leefgewoonten en je lichamelijke gezondheid.
Achter welke stress indicatoren kun jij allemaal een vinkje zetten?

oorzaken van stress
Afbeelding 2 – bron: Human Capital Care

Eerlijk? Bij mij zijn genoemde alle stress oorzaken niet meer op twee handen te tellen…

Mentaal én fysiek

Zoals je ziet zijn er zowel mentale oorzaken van stress, maar ook fysieke oorzaken. Mentale stress heeft met je (on)bewuste gedachten te maken: waar maak jij je zorgen over? Wat vind je spannend? Hoe positief of negatief is jouw mindset.
Jouw (on)bewuste gedachten over een situatie, angst voor iets in de toekomst of herinneringen uit het verleden zorgen ervoor dat je hersenen stresshormonen afgeven (zie afbeelding 1). Ik geloof er voor de volle honderd procent in dat je bestendiger kunt worden voor mentale stress door met je mindset en onbewuste gedachten aan de slag te gaan.

Je kunt je hersenen letterlijk trainen om positiever te denken. Hierdoor geven ze minder vaak stresshormonen af.

Je fysieke gezondheid, bijvoorbeeld een ziekte, intoleranties of allergieën, is ook een stress belasting op je lichaam. Ongezond eten, alcohol en gebrek aan beweging komt daar nog bovenop. Een ander voorbeeld is hoe jij omgaat met het nemen van hersenpauze op je werk of hoe jij je werkzaamheden indeelt. Lees hier meer voor praktische tips!

Als het gaat om stress zijn er dus zowel mentale als lichamelijke oorzaken die van invloed zijn op je stressniveau en dus op hoe gemakkelijk afvallen is voor jou.

Het effect van verhoogde stress levels op je lichaam

Op het moment dat je (onbewuste) brein stress ervaart geeft het ‘de opdracht’ om het hormoon cortisol aan te maken. Dit hormoon komt in je bloedbaan terecht en wordt zo naar alle cellen in je lichaam getransporteerd: je fight-or-flight zenuwstelsel gaat aan. Dit is handig als je in korte tijd een probleem op moet lossen, maar niet als het té vaak gebeurd.
Daarna heb je namelijk een periode nodig van rust waardoor je lichaam zich kan herstellen en het stress hormoon cortisol weer af kan breken naar normale waarden.

Verslechterde spijsvertering

Op het moment dat we voor een langere periode iedere dag stress ervaren, door één of meerdere van de bovengenoemde oorzaken, ontstaat er een chronisch verhoogd niveau van cortisol in je lichaam. Het stress hormoon cortisol heeft als één van de nare bijwerking dat het ‘slechte bacteriën’ in je darmflora voedt, waardoor belangrijke vitaminen, mineralen en andere voedingsstoffen minder goed worden opgenomen in je darmen1.

Daarnaast kan stress ook een impact hebben op je spierspanning en spijsvertering. Misschien ken je wel iemand die letterlijk buikpijn of diarree krijgt van spanning, of misschien heb je het zelf wel ervaren? Als je lichaam in overlevingsstand staat, zal het uit voorzorg sneller vet opslaan en vasthouden.

Sterker nog, ik kan je een mooi voorbeeld geven uit mijn eigen ervaring. Hoewel sporten in de basis helpt met het verlagen van je cortisol niveau, heeft té hard sporten juist het tegengestelde effect. Als ik hele intensieve hardlooptrainingen doe en in mijn gedrevenheid té diep ga, kom ik juist aan, terwijl ik meer calorieën verbrand dan normaal.

Hé wat? Aankomen door té hard trainen?

Je leest het goed, als ik té diep ga met sporten komt er een stoot cortisol vrij in mijn lichaam waardoor mijn spijsvertering tijdelijk staakt en mijn vetpercentage de dagen erna stijgt. Dit is voor mij een geweldig mooi persoonlijk voorbeeld van hoe je lichaam kan reageren op een verhoogd cortisol niveau.

Is jouw stressniveau  de oorzaak dat afvallen lastig gaat?

Linksom of rechtsom, als jouw cortisol niveau te hoog is, zal je lichaam minder makkelijk vet verliezen of kun je zelfs aankomen.2 We zijn ons er vaak niet van bewust dat ons lichaam op de achtergrond veel stress ervaart, maar denk eens terug aan hoeveel stressfactoren je in afbeelding 2 hebt herkent bij jezelf?

Wat denk jij, zou stress bij jou een oorzaak kunnen zijn dat afvallen lastig gaat?

Laat de wetenschap jou het antwoord geven!

Wil je echt wetenschappelijk onderbouwd het antwoord op deze vraag weten? Dat kan! Er is een uitgebreide orthomoleculaire bloedtest die het cortisol niveau in je bloedwaarden kan aflezen. Vind je dit interessant, laat me dan contact met je opnemen, want het is zeker de investering waard!

Bijkomend voordeel van deze test is dat het ook direct intoleranties, allergieën, ontstekingen en vitamine tekorten op kan sporen die wellicht een extra stressbelasting vormen op je lichaam. Je krijgt direct helder en duidelijk inzicht in je lichamelijke gezondheid.3

Je brein, keuzes en stress

Op het moment dat je last hebt van stress en hoge cortisol levels krijgt je onderbewuste brein, wat ik ook wel ‘reptielenbrein’ noem, de vrije hand. Dit deel van je hersenen wordt actiever en verliest de communicatie met je bewuste brein (prefrontale cortex). Je bewuste brein zorgt dat je controle hebt over je primaire emoties en reacties veroorzaakt door je reptielenbrein. Als je onder stress staat dan gaat jouw reptielenbrein dus jouw keuzes voor jou gaat maken zonder dat je hier controle over hebt.

Dus stel je ziet een reep chocolade liggen. Je reptielenbrein krijgt direct de neiging om deze op te gaan eten: ‘Lekkerrrr chocolade!‘ Het water loopt al in je mond en je steekt je hand al uit om de reep open te maken.
Je bewuste brein zorgt voor de stem die normaal gesproken zegt ‘Ow, wacht even, is dit wel zo’n goed idee want ik wilde gezonder gaan eten?’, waardoor je je hand weer terugtrekt en wegloopt van de reep.

Losgeslagen reptielenbrein

Als je lekker in je vel zit, hebt gesport en uitgerust bent is de communicatie tussen je bewuste brein en reptielenbrein sterk. Het is dan veel makkelijker om naar die stem te luisteren en de reep te laten liggen. Als je gestrest bent, is de reep op voordat je er erg in hebt…

Je reptielenbrein wil namelijk niets liever dan een shot van het plezier hormoon dopamine om de stress niet te voelen. In het boek ‘de 5-seconden regel’ van Mel Robbins staat heel mooi beschreven hoe je reptielenbrein op stress reageert. Wanhopig gaat het op zoek naar zijn dopamine shot met soms destructieve gevolgen:

  • Het gaat op jacht naar ongezond eten, suikers en vet
  • Het gaat op zoek naar afleiding, series kijken, social media, niets is veilig!
  • Het vertelt je dat op de bank hangen prima is en dat je de bak Ben en Jerry’s hebt verdient
  • Lastige dingen, zoals het oplossen van de stress factor of je financiële administratie, stelt het uit
  • Het is dol op alcohol en alle andere verslavingsgevoelige activiteiten
Jouw reptielenbrein houdt van lekker eten…

De bovengenoemde zaken leveren op korte termijn plezier (dopamine) voor je reptielenbrein. Alleen nadat de effecten van dopamine vervaagd zijn, bezorgt het je alleen maar nog meer mentale en/of lichamelijke stress…

Stress pakt je dus vanaf twee kanten: het heeft letterlijk invloed op hoe je lichaamsfuncties én je reptielenbrein is actiever waardoor je nog makkelijker naar de chips grijpt en op de bank gaat Netflixen…

En dit kun je eraan doen!

TIP #1 Slapen als het oer medicijn tegen stress

De uren die jij doorbrengt in bed zijn essentieel voor je lichaam en brein om te herstellen van hoge cortisol levels. Terwijl jij slaapt is het zelf genezend vermogen van je lichaam optimaal en verwerkt je onderbewuste brein alle emoties en stress van de dag ervoor. Slaap stabiliseert je reptielenbrein en herstelt de communicatie met je bewuste brein (de prefrontale cortex). Merk je dat je jezelf niet in de hand hebt? Ga naar bed!

Wetenschappelijk onderzoek wijst uit dat een mens minimaal 7 tot 8 uur slaap nodig heeft4 om gezond te functioneren. Zorg dus in stressvolle periodes dat je op tijd naar bed gaat zodat je lichaam en geest de kans krijgt om te herstellen. Lig je juist wakker omdat je piekert? Ga dan juist eerder naar bed en doe mindfulness oefeningen om je reptielenbrein te kalmeren.

Binnenkort schrijf ik een uitgebreid artikel over hoe slaap van invloed is op je gewicht. Blijf Instagram, Facebook of mijn website in de gaten houden. Of koop alvast het beste boek dat ik in tijden heb gelezen:

Klik op de afbeelding om ‘Slaap van Matthew Walker’ aan te schaffen

TIP #2 Beweeg je inner-reptile!

Sporten en bewegen zorgt er letterlijk voor dat het cortisol in je bloed sneller wordt afgebroken. Grijp dus iedere kans aan die je hebt: wandel, fiets, spring, loop trap en ga naar de sportschool zo vaak als je kunt. In dit artikel lees je uitgebreid over hoe sporten bijdraagt aan het verminderen van stress en wanneer het handiger is om je sportkleding in de kast te laten en naar bed te gaan.

TIP #3 Eet je reptielenbrein rustig

Juist in stressvolle perioden is het belangrijk dat je gezonde voeding eet om je lichaam te ondersteunen. Hoewel je reptielenbrein er natuurlijk heftig naar verlangt doe je er echt beter aan om bewerkte voeding, suiker, ongezonde vetten, cafeïne na één uur en vooral alcohol te laten staan. Hoewel ongezonde voeding op zijn tijd helemaal prima is, is dit juist het moment waarop je je lichaam niet nog extra wilt belasten met de stressfactor ongezonde voeding.

Naast dat je gezonde voeding eet, is het ook belangrijk om voldoende te eten. Afvallen, ook al doe je het verantwoord (leest dit artikel voor tips), is hoe dan ook een extra stressbelasting op je lichaam omdat de kans groot is dat je niet alle essentiële voedingsstoffen binnen krijgt die je lichaam nodig heeft om te herstellen.

Volg je een crashdieet om snel gewicht te verliezen?5 Dan ontregel je je lichaam dusdanig, dat het van nature zelfs minder gaat slapen6, met alle gevolgen van dien.

Als je vraagt hoe het kan dat ik zo ongelofelijk veel werk verzet en veel dingen tegelijkertijd doe? Slaap, beweging en voeding zijn mijn fundament wat het mogelijk maakt dat ik ongekend veel energie heb en alles aankan!

TIP #4 Train your brain

Een groot deel van mentale stress wordt veroorzaakt door hoe jouw reptielenbrein aankijkt tegen wat je meemaakt.
Maak je je vaker druk dan dat je zou willen? Trek je wat mensen zeggen snel persoonlijk aan? Lijkt het alsof je soms een rollercoaster van emoties doorgaat omdat er iets in je leven gebeurd? Herken je jezelf hierin?
Dan kan is de kans groot dat je veel meer rust gaat ervaren als je leert hoe je reptielenbrein werkt en hoe je het kan trainen om relaxter door je leven te gaan.

Uit ervaring weet ik hoe rot het is om jezelf down, gestrest en overprikkelt te voelen. Door aan de slag te gaan met mijn mindset ben ik hieruit gekomen en daar geniet ik iedere dag van. Wil je dit ook? Zet dan een makkelijke eerste stap en start met de online training MINDSET-the-basics.

TIP #5 Angst of gewoon enthousiasme

Je reptielenbrein kan soms niet zo goed het verschil onderscheiden of dat het angstig is of juist super enthousiast over wat er te gebeuren staat. De samenstelling van hormonen en je lichamelijke reactie (verhoogde hartslag, zweten, gevoel van onrust) is nagenoeg gelijk. Je kunt je reptielenbrein helpen door deze gevoelens met je bewuste brein te verklaren.

Als je merkt dat de stresshormonen door je lijf gieren, omdat je bijvoorbeeld een spannende sollicitatie hebt voor een baan die je echt graag wilt, dan helpt om voor jezelf te bepalen of deze gevoelens echt ‘angst’ zijn of ‘gewoon enthousiasme’. Spreek het desnoods voor jezelf uit: ‘Ik ervaar stress in mijn lichaam en dit komt omdat ik enthousiast ben.’ Haal een paar keer diep adem en accepteer dat je reptielenbrein het allemaal ‘gewoon wat spannend vindt’. De stresshormonen worden vanzelf weer afgebroken als het achter de rug is.

TIP #6 Optimaliseer je manier waarop je werkt

Tot slot, de laatste en meest praktische tip waarmee je snel stappen kunt maken is het creëren van focus op je werk. Met alle prikkels, vele e-mails die binnenkomen en continue collega’s aan je bureau is het lastig om werk gedaan te krijgen. Sterker nog, een overprikkeld brein op het werk is één van de grootste oorzaken van een burn-out.
In dit artikel leer je over hoe je effectief kunt multitasken, je kunt focussen in een kantoortuin en hoe je je pauzes zo indeelt dat je aan het eind van de dag met energie naar huis gaat!

Welke van deze tips ga jij vandaag al toepassen? Laat het me weten in de reacties!

You’ve got this!

Bronnen & toevoegingen

1 Bron: Why We Sleep van Matthew Walker pg. 177 (Engelse editie)

2Er zijn mensen die juist afvallen door stress. Ik ga er voor het gemak even vanuit dat dit niet opgaat voor jou, aangezien  dit artikel dan waarschijnlijk niet je interesse had gewekt 😉

3 Zoals je merkt ben ik nogal fan van orthomoleculaire bloedtesten. Dit heeft ermee te maken dat ik in mijn persoonlijke situatie heb ervaren dat ik direct veel makkelijker gewicht verloor toen ik stopte met het eten van voeding waarvan ik niet wist dat ik er intolerant voor was. Soms ligt het namelijk niet aan je wilskracht dat je niet afvalt, weinig energie hebt, continue honger hebt en toch ‘gezond eet’.
Herken je jezelf hierin? Laat het me weten en ik help je met een telefoontje op weg. Gewoon omdat ik destijds wel een klein steuntje in de goede richting had kunnen gebruiken en ik er super blij van wordt om jou hierin een beetje te helpen 😊

4 Met uitzondering van 0,01% van de mensen die het serieus goed doen op 6 uur.

5Onder een crashdieet versta ik dat je minder eet dan dat je lichaam in rust verbrandt, je BMR (bereken hier je Basal Metabolic Rate) Met een crashdieet verlies je snel veel gewicht, maar je lichaam gaat ook in ‘standje hongersnood’ waardoor je weer heel snel (meer) aankomt als je weer normaal gaat eten.

6 In ‘Why We Sleep’ omschrijft Matthew Walker een wetenschappelijk onderzoek naar oer stammen in Afrika die in een continue staat van hongersnood leven. Eén van de gevolgen daarvan is dat zij maximaal 6 uur per nacht kunnen slapen en de rest van de tijd wakker liggen in het donker.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

- ABOUT MARISKA -

Als mindset coach en ervaringsdeskundige biedt ik jou net even die extra's die ik zelf graag had gehad toen ik zelf het proces doorliep waar jij nu inzit. Ik weet hoe jij je voelt en waar ik over praat, ondersteund met 800+ uur aan studie. Gebruikmakend van moderne media en communicatie kanalen ben de cheerleader die altijd bij je is!

Laat mij je helpen om de aller-aller leukste versie van jezelf te worden!

Wil je mij beter leren kennen? Leuk! Volg me gerust op LinkedIn, Instagram of Facebook of neem contact met mij op!

- HOUD MIJ OP DE HOOGTE -

Schrijf mij in voor de inspirerende nieuwsbrief!

WE ARE ALL MEANT TO SHINE

error: Content is protected !!